In het kader van de zomercursus voor promovendi van CHARM-EU in 2025 is de Universiteit van Montpellier trots gastheer te mogen zijn van de conferentie ‘Bridging minds, shaping futures: transdisciplinair onderzoek’ , een reeks lezingen door negen inspirerende sprekers uit de hele CHARM-EU-universiteitenalliantie.
Mensen en kennis samenbrengen, gemeenschappen met elkaar verbinden en denkwijzen samenvoegen… Transdisciplinair onderzoek is essentieel om de complexe en onderling verweven uitdagingen aan te pakken die van invloed zijn op de wereldwijde gezondheid, het milieu, de voedselsystemen en het overheidsbeleid. Om duurzame en effectieve oplossingen te bieden, moeten we mensen, kennis en ideeën over geografische en academische grenzen heen met elkaar verbinden, in samenwerking met gemeenschappen, het bedrijfsleven en de overheid.
Geïnspireerd door het thema van de CHARM-EU-zomercursus voor promovendi– ‘Transdisciplinaire praktijken ontwikkelen om complexe uitdagingen aan te pakken’ – biedt de conferentie de deelnemers een overzicht van lopende projecten aan universiteiten binnen de CHARM-EU-alliantie, aangevuld met inzichten van onderzoekers die transdisciplinariteit centraal stellen in hun werk. De sprekers, die gespecialiseerd zijn in digitale geesteswetenschappen, economie, epidemiologie, hydrogeologie, recht, filosofie, natuurkunde en geneeskunde, zullen aan promovendi, docenten en onderzoekers laten zien hoe transdisciplinariteit het onderzoek vooruit kan helpen.
Meer informatie op de website van de Universiteit van Montpellier.
Registratie is verplicht om het evenement persoonlijk of online bij te wonen. Live (en als herhaling) te volgen via het YouTube-kanaal van de Universiteit van Montpellier.
Conferentieprogramma:
9.00 – Welkomstwoord doorPhilippe Augé, voorzitter van de Universiteit
, Montpellier
9.15 – 12 .30 – Ochtendsessie
- 9.15 – 9.50 – Laura Hellsten
De transdisciplinaire toolbox: wat ik heb geleerd tijdens etnografisch onderzoek in een interdisciplinair onderzoeksproject.
Samenvatting:
Voortbouwend op de bevindingen van het veldwerk in een interdisciplinair onderzoeksproject en de transdisciplinaire samenwerkingsverbanden die zij heeft helpen tot stand brengen, zal zij beste praktijken delen en ingaan op de vaardigheden en competenties die nodig zijn voor transdisciplinair onderzoek. Voortbouwend op de beschrijvingen van Lawrence et al. (2022) van inter-, multi- en transdisciplinair onderzoek, biedt deze lezing handvatten voor hoe we in onze samenwerkingsverbanden de voordelen van oriëntatiekennis, systeemkennis, proceskennis en transformationele kennis kunnen benutten.
- 9.50 – 10.25 – Mircea Sofonea
Interdisciplinariteit is essentieel bij het beheer van gezondheidscrises: inzichten uit het onderzoek van Montpellier naar pandemiebewaking en -bestrijding.
Samenvatting:
De ongekende uitbraak van de recente pandemie vroeg om snelle en nauwkeurige kwantitatieve analyses om de maatregelen op het gebied van de volksgezondheid zo goed mogelijk te onderbouwen. Deze presentatie biedt een overzicht van het onderzoek dat sinds begin 2020 in Montpellier is uitgevoerd naar de SARS-CoV-2-epidemie in het Franse vasteland, op het snijvlak van virologie, evolutiebiologie, volksgezondheid en toegepaste wiskunde. Meer in het algemeen, en in het licht van vijf jaar terugblik, zal de rol van realtime kwantitatieve interdisciplinaire benaderingen tijdens gezondheidscrises worden besproken, met name wat betreft het genereren van nieuw bewijsmateriaal, het ondersteunen van de besluitvorming en het bijdragen aan het bewustzijn en het vertrouwen van de samenleving.
- 10.25 – 11.00 – Judit Mádl-Szőnyi
Van grondwaterstroming tot maatschappelijke klimaatadaptatie: een transdisciplinaire reis.
Samenvatting:
Hydroklimatologische extremen, zoals droogtes en wateroverschotten, hebben ingrijpende gevolgen voor uitgestrekte regio’s, bevolkingsgroepen en economieën. Het waarborgen van een betrouwbare watervoorziening voor zowel mensen als ecosystemen vormt een grote uitdaging. Grondwater, dat vaak over het hoofd wordt gezien, speelt een cruciale rol bij het in evenwicht houden van natte en droge periodes. Managed Aquifer Recharge (MAR) is een techniek waarbij overtollig water tijdens regenseizoenen wordt opgeslagen voor gebruik tijdens droogtes. De NaBa-MAR-aanpak, ontwikkeld door de ELTE Hydrogeology Group, werd geïmplementeerd in het ClimEx-PE-project van de CHARM-EU-universiteiten. Dit project integreert lokale MAR-methoden met inzicht in regionale grondwaterstromen om extreme hydrologische gebeurtenissen te temperen. Een efficiënte verspreiding van deze aanpak onder beleidsmakers en het publiek is essentieel. De presentatie belicht de ontwikkeling van het NaBa-MAR-concept, de fysieke demonstratie ervan voor educatieve doeleinden en de implementatiemogelijkheden via een uitgebreide campagne gericht op de samenleving en belanghebbenden.
-
11.00 – 11.15 – Koffiepauze
-
11.15 – 11.50 – Mark Oelmann
Transdisciplinariteit op het gebied van water: kansen, uitdagingen en beste praktijken.
Samenvatting:
Transdisciplinariteit is een nobel streven. Voor veel projecten is deze transdisciplinaire aanpak een fundamentele voorwaarde om ervoor te zorgen dat de meest uiteenlopende perspectieven daadwerkelijk zijn meegenomen. Alleen zo kan worden gewaarborgd dat de resultaten met succes in de praktijk kunnen worden gebracht. Tegelijkertijd moeten de resultaten van de verschillende disciplines in elkaar overvloeien. Als dat niet gebeurt, trekken de onderzoekers niet aan hetzelfde touw. Maar verspillen ze daarbij niet veel tijd? Het doel van een wetenschapper is immers om artikelen te publiceren. En dat voor zijn of haar eigen discipline… Kunnen we uit dit dilemma komen?
-
11.50 – 12.25 – Quique Bassat
Wereldwijde gezondheid in een notendop: vraagstukken en bedreigingen.
Samenvatting:
We leven in een wereld vol contrasten. Je geboorteplaats is in grote mate bepalend voor je kansen om te overleven en je te ontplooien, of je nu gezond of ziek ter wereld komt. In deze lezing zullen enkele van deze ongelijkheden op gezondheidsgebied worden onderzocht, evenals enkele van de huidige trends in de wereldgezondheid, waaronder de bedreiging die infectieziekten wereldwijd nog steeds vormen voor de gezondheid. Dit zal worden geanalyseerd in de context van een veranderende planeet, met alle onzekerheden die voortvloeien uit de klimaatcrisis, die – wat velen niet beseffen – de gezondheid van iedereen zal beïnvloeden, maar vooral die van kinderen die in de armste gebieden van de wereld worden geboren.
-
12.25 – 12.55 – Paneldiscussie ‘
’ met Ronald Österbacka, Mircea Sofonea, Judit Mádl-Szőnyi, Mark Oelmann en Quique Bassat.
13.00 – 14.00 – Lunchpauze
14.00 – 17.10 – Middagsessie
- 14.05 – 14.40 – Jennifer Edmond
De realiteit van verbeeldingen? Een verkenning van het heden en de toekomst van de toegepaste literatuurwetenschap.
Samenvatting:
De geesteswetenschappen vormen al lang een raadsel als het gaat om transdisciplinariteit. Deze presentatie gaat in op de manier waarop literatuur zich lijkt te ontwikkelen tot een categorie van bewijsmateriaal binnen toegepast onderzoek, zonder dat zich – zoals men zou verwachten – een natuurlijke parallelle ontwikkeling voordoet van een transdisciplinaire tak van de literatuurwetenschap. Er zullen vragen worden gesteld over de mogelijke redenen hiervoor en over welke factoren nodig zouden kunnen zijn om de literatuurwetenschap en haar potentiële ‘gebruikers’ beter te integreren, waarbij met name wordt gekeken naar de context van de huidige spanning tussen cultuur en opkomende kennistechnologieën zoals AI.
- 14.40 – 15.15 – Isabel Feichtner
Het recht heroriënteren op het gemeenschappelijke.
Samenvatting:
Deze presentatie gaat in op de rol van het recht en juristen in de sociaal-ecologische transformatie. Aan de hand van sociale bewegingen die zich verzetten tegen de toe-eigening van en waardeverhaling uit de commons, wordt een concept van transformatief recht gepresenteerd met drie dimensies: ten eerste ‘tegenrecht’ dat de juridische infrastructuren van waardeverhaling ontmantelt; ten tweede een transformatieve interpretatie van (eigendoms)rechten; en ten derde een organisatierecht voor de commons. Verder zal de presentatie trachten te illustreren hoe transformatief recht kan worden bevorderd door middel van transdisciplinair onderzoek binnen en buiten de universiteit.
-
15.15 – 15.30 – Koffiepauze
-
15.30 – 16.05 – Rasmus Slaattelid
Transdisciplinariteit als academisch multiculturalisme.
Samenvatting:
Deze lezing bouwt voort op ervaringen uit onderzoek en onderwijs in interdisciplinaire en transdisciplinaire contexten. De roep om transdisciplinariteit geeft aanleiding tot gerechtvaardigde zorgen over een verwatering van het op disciplines gebaseerde basisonderwijs en -onderzoek. „Je moet eerst leren kruipen voordat je kunt lopen“, zo luidt de algemene gedachte, of, meer in het algemeen, om interdisciplinaire competenties te ontwikkelen is een solide basis binnen één discipline nodig. Aan de hand van enkele voorbeelden uit lopende en afgeronde transdisciplinaire projecten, evenals uit onderwijservaringen aan de SVT, biedt deze presentatie de gelegenheid om een translationele benadering van transdisciplinariteit te schetsen, geïnspireerd door het concept van „interactionele expertise“ van Collins en Evans.
-
16.05 – 16.40 – Iris van der Tuin
Connectief denken: over strategieën om verbanden te leggen tussen gespecialiseerde kennisgebieden.
Samenvatting:
Geïnspireerd door de Franse filosoof Michel Serres (1930-2019) zal deze lezing stilstaan bij ervaringen op institutioneel, onderzoeks- en onderwijsgebied die draaien om het leggen van verbanden tussen gespecialiseerde kennisgebieden. Vaak wordt gesteld dat dynamisch complexe sociaal-ecologische problemen het leggen van dergelijke verbanden urgenter dan ooit maken. Maar hoe zit het met de universitaire gemeenschap en met name met studenten en beginnende onderzoekers van vandaag? Welke grensoverschrijdende kennis, vaardigheden en attitudes hebben zij nodig? Hoe kunnen we dergelijke kennis, vaardigheden en attitudes onderwijzen, en waarom? En wat kan het huidige universiteitspersoneel leren van de jongere generatie? Centraal in deze presentatie staan enkele beproefde strategieën voor verbindend denken ten behoeve van inter- en transdisciplinariteit.
-
16.40 – 17.10 – Paneldiscussie ‘
’ met Jennifer Edmond, Isabel Feichtner, Rasmus Slaattelid en Iris van der Tuin.
Tot de sprekers behoren onder meer:
Quique Bassat
Kinderarts
Directeur van het Instituut voor Globale Gezondheid van Barcelona (ISGlobal), Spanje
PhD in de geneeskunde
ICREA-onderzoeksprofessor
Als kinderarts met een bijzondere interesse in de epidemiologie van infectieziekten en volksgezondheid heeft Quique Bassat getracht zijn klinische werk te combineren met biomedisch onderzoek naar de ziekten die vooral arme en kwetsbare bevolkingsgroepen treffen. Zijn voornaamste interessegebied is de preventie en behandeling van malaria bij kinderen, met een bijzondere focus op het begrijpen van de klinische overlap tussen malaria en andere veelvoorkomende kinderziekten. Zijn onderzoek heeft zich ook gericht op het nieuwe paradigma van malaria-uitroeiing, met een bijzondere nadruk op het evalueren van de rol van geneesmiddelen in eliminatiestrategieën.
Hij heeft ook onderzoek gedaan naar de epidemiologie en etiologie van luchtweginfecties (viraal en bacterieel), diarreeziekten en infecties bij pasgeborenen in landen als Mozambique, Marokko en Bhutan. Momenteel liggen zijn voornaamste interesses op het gebied van de validatie en implementatie van instrumenten voor minimaal invasieve autopsie (MIA) voor het postmortaal onderzoek naar doodsoorzaken in ontwikkelingslanden. Daarnaast werkt hij aan de validatie en evaluatie van goedkope technologische hulpmiddelen die kunnen worden ingezet om de volksgezondheid in landen met lage inkomens te verbeteren.
Sinds 2024 is Quique Bassat algemeen directeur van het Barcelona Institute for Global Health (ISGlobal), waar hij leiding geeft aan een team van bijna 600 mensen dat zich inzet voor de verbetering van de wereldwijde gezondheid en het bevorderen van gezondheidsgelijkheid. ISGlobal is het resultaat van een innovatieve samenwerking tussen de stichting „la Caixa”, academische instellingen en overheidsinstanties, met als doel bij te dragen aan de inspanningen van de internationale gemeenschap om gezondheidsuitdagingen in een geglobaliseerde wereld aan te pakken. Dit gevestigde expertisecentrum voor onderzoek put zijn expertise uit de gezondheidszorg, met het Hospital Clínic van Barcelona en het Parc de Salut MAR, en uit de academische wereld, met de Universiteit van Barcelona en de Pompeu Fabra-universiteit.
Meer informatie over deze spreker.
Jennifer Edmond
Universitair hoofddocent Digitale Geesteswetenschappen
Trinity College Dublin, Ierland
PhD Germaanse talen en literatuur
Mededirecteur van het Trinity Center for Digital Humanities
Jennifer Edmond is een internationaal erkende deskundige op het gebied van de toepassing van inzichten uit de kunsten en geesteswetenschappen op academische en maatschappelijke uitdagingen die zich voordoen op het snijvlak van informatie- en communicatietechnologieën en cultuur. Haar ambitie is om haar leidende positie binnen de digitale geesteswetenschappen te benutten om de consolidatie van het opkomende deelgebied van de kritische digitale geesteswetenschappen aanzienlijk te bevorderen. Het merendeel van haar publicaties is vrij toegankelijk.
Jennifer Edmond, voormalig voorzitter (2018-2022) van de raad van bestuur van DARIAH-EU, de pan-Europese onderzoeksinfrastructuur voor de kunsten en geesteswetenschappen, heeft een leidende rol gespeeld bij talrijke strategische ontwikkelingen op nationaal en institutioneel niveau. Zij heeft haar expertise op het gebied van infrastructuurontwikkeling ingezet voor een breed scala aan initiatieven en instanties, variërend van de voedingsmiddelenindustrie tot het Koreaanse nationale maritieme agentschap. Ze heeft vele belangrijke grootschalige interdisciplinaire onderzoeksprojecten gecoördineerd, zoals CENDARI FP7 (2012-2016), een gezamenlijke Europese digitale archiefinfrastructuur. Ze was ook partner in het daarmee samenhangende infrastructuurcluster PARTENHOS, dat tot doel had de samenhang van het onderzoek binnen verschillende aanverwante gebieden van de geesteswetenschappen te versterken.
KT4D is haar meest recente project op het gebied van AI, big data en democratie. Onder leiding van Trinity College Dublin en in samenwerking met een consortium van twaalf partnerorganisaties onderzoekt het Knowledge Technologies for Democracy (KT4D)-project hoe democratie en burgerparticipatie beter kunnen worden bevorderd in het licht van snel veranderende kennistechnologieën zoals kunstmatige intelligentie (AI) en big data. Het doel is om actoren in de hele samenleving in staat te stellen te profiteren van de vele voordelen die deze technologieën kunnen bieden op het gebied van empowerment van de gemeenschap, sociale integratie, individuele zeggenschap en meer vertrouwen in zowel instellingen als technologische instrumenten, terwijl mogelijke ethische, juridische en culturele risico’s worden geïdentificeerd en beperkt.
Meer informatie over deze spreker.
Isabel Feichtner
Hoogleraar publiekrecht en internationaal economisch recht
Julius-Maximilians-Universiteit van Würzburg, Duitsland
Dr. jur., LL.M (Cardozo Law School)
Oprichter van de Law Clinic Transformation Law
Het onderzoek van Isabel Feichtner is praktijkgericht. Na haar studie werd ze toegelaten tot de balie van New York en werkte ze een jaar lang voor het New Yorkse kantoor van het advocatenkantoor Cravath, Swaine & Moore als bedrijfsjuriste op de afdeling securitisatie. Haar onderzoeksinteresses omvatten de verdelingseffecten van het recht, de democratisering van de samenleving en het recht inzake de commons en het ‘commoning’. Ze onderzoekt hoe institutionele experimenten, zoals de hervorming van het geldstelsel of publiek-private partnerschappen op het gebied van de commons, de sociaal-ecologische transformatie kunnen ondersteunen door middel van democratisering en ‘commoning’. Haar expertise omvat internationaal recht, recht en politieke economie, internationaal recht inzake de winning van natuurlijke hulpbronnen en het recht inzake geld en financiën.
Van 2022 tot 2024 was Isabel Feichtner fellow bij The New Institute in Hamburg, een residentieel fellowship- programma dat is gevestigd in Hamburg en bedoeld is om transformatie te stimuleren door middel van interdisciplinaire en sectoroverschrijdende samenwerking. Daar was zij voorzitter van het programma „Reclaiming Common Wealth: Towards a Law and Economy of Land Commons”. Dit programma onderzocht wegen, processen en institutionele ontwerpen voor het creëren en beheren van landgemeengoed, met als doel ontevredenheid aan te pakken die voortkomt uit institutionele investeringen in grond, theorieën en concepten over eigendom en waarde te beoordelen, en een databank op te zetten over de wetgeving en het institutionele ontwerp van landgemeengoed.
Isabel Feichtner heeft de Law Clinic Transformation Law opgericht, een onderwijsvorm en tegelijkertijd een forum voor transdisciplinair onderzoek waarin wordt onderzocht hoe het recht kan fungeren als bouwsteen voor een gedemocratiseerde politieke economie. Zij beschouwt dit project als een poging om het recht en het juridisch onderwijs te democratiseren met het oog op sociaal-ecologische verandering, en is er vast van overtuigd dat transformatief recht de instellingen en infrastructuren die de kern vormen van de politieke economie – zoals eigendom, geld en de onderneming – opnieuw moet bekijken en herontwerpen.
Meer informatie over deze spreker.
Laura Hellsten
Postdoc-onderzoeker in de theologie
Åbo Akademi-universiteit in Turku, Finland
PhD systematische theologie
In haar eerste postdoctorale functie, bij het Centre of Excellence BACE van de stichting Stiftelsen Åbo Akademi, onderzocht Laura Hellsten de interactie binnen een team van onderzoekers op het gebied van natuurkunde, scheikunde en celbiologie. De BACE-samenwerking was gericht op de ontwikkeling van een platform voor bio-elektronische activering waarmee celsignalen kunnen worden gereguleerd en daarmee celfuncties kunnen worden gestimuleerd. Hellsten verrichtte etnografisch veldwerk bij de onderzoeksgroep, waarbij ze zich bezighield met vraagstukken op het gebied van ethiek en wetenschapscommunicatie.
Om wetenschapscommunicatie te bestuderen, heeft Hellsten het onderzoeksproject verder ontwikkeld en geleid Avtryck i det okända – Forcing the Impossible (2020-2022), dat transdisciplinaire samenwerkingen tot stand bracht tussen kunstenaars en onderzoekers in de bredere context van de Åbo Akademi-universiteit.
Zij is hoofdonderzoeker van het onderzoeksproject: Praxis van sociale verbeeldingen – een theologisch-artistieke interventie voor transdisciplinaire kennis (2024-2028). Dit project brengt drie verschillende componenten samen: theologisch inzicht in sociale verbeeldingen, kosmologieën en polysemische leespraktijken, artistieke onderzoeksmethoden voor interventie, en inheemse of traditionele manieren van kennisproductie, waaronder luisteren en het vertellen van verhalen. Door het organiseren van nomadische en gemeenschapsgerichte symposia, waar het project mensen uit de hele Noordse regio samenbrengt met studenten en onderzoekers van de Åbo Akademi-universiteit en het globale zuiden, evenals kunstenaars en activisten voor transdisciplinaire symposia en op kunst gebaseerde dialoogsessies, streeft het ernaar wijsheidspraktijken te cultiveren, gedurfde vragen te stellen en kritisch onderzoek te stimuleren naar de manier waarop koloniale patronen de samenleving en universiteiten vandaag de dag beïnvloeden.
Meer informatie over deze spreker.
Judit Mádl-Szőnyi
Universitair hoofddocent hydrogeologie
Eötvös Loránd-universiteit in Boedapest, Hongarije
PhD, DSc, hydrogeologie
Hoofd van de József en Erzsébet Tóth-leerstoel voor hydrogeologie
Vicedecaan voor strategische en innovatiezaken van de Faculteit der Natuurwetenschappen van de ELTE
Judit Mádl-Szőnyi is gespecialiseerd in hydrogeologie, met de nadruk op regionale grondwaterstromingssystemen en stroomgebiedhydrogeologie. Met meer dan drie decennia ervaring in onderwijs en onderzoek heeft zij een belangrijke bijdrage geleverd aan het inzicht in de drijvende krachten achter grondwater, stromingspatronen en de verbanden tussen grondwaterstromingssystemen en vegetatiepatronen. Haar onderzoeksgroep heeft internationale erkenning gekregen voor haar werk. Ze heeft grondwaterstromingsmodellen ontwikkeld voor diepe carbonaataquifers en heeft het op de natuur gebaseerde, beheerde aanvullen van aquifers bevorderd. Haar interdisciplinaire onderzoek richt zich ook op klimaatverandering en de gevolgen daarvan voor het grondwater, aanpassingsmogelijkheden en duurzaam gebruik van geothermische energie. Haar werk heeft invloed gehad op academische kringen en bijgedragen aan praktische toepassingen in milieubeheer en beleidsvorming. Daarnaast is ze actief betrokken bij het begeleiden van de volgende generatie hydrogeologen, waarbij ze een samenwerkingsgerichte en innovatieve onderzoeksomgeving bevordert.
Sinds 2011 is zij voorzitter van de Regionale Commissie voor Grondwaterstroming van de Internationale Vereniging van Hydrogeologen (IAH) en heeft zij leiding gegeven aan meer dan vijftien onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten, waaronder prestigieuze Europese projecten. Haar meest opvallende onderscheiding is de IAH Presidents’ Award.
In de afgelopen decennia heeft Judit Mádl-Szőnyi via Shell, MOL R&D en Europese innovatie- en ontwikkelingsprojecten haar kennis aangepast aan de doelstellingen op het gebied van de exploratie van koolwaterstoffen en de energietransitie, waaronder geothermische energie en aanverwante minerale hulpbronnen. Judit Mádl-Szőnyi is hoofdonderzoeker van het Water4All-project ClimEX-PE, dat in 2024 van start ging onder partneruniversiteiten van de CHARM-EU-alliantie. Bij dit transdisciplinaire project zijn wetenschappers uit diverse natuurwetenschappelijke disciplines en onderzoekers met sterke sociaal-juridische expertise betrokken, waarbij ook bijzondere aandacht wordt besteed aan publieke betrokkenheid door middel van communicatie en voorlichting.
Meer informatie over deze spreker.
Mark Oelmann
Hoogleraar Water- en energie-economie
Ruhr West Hogeschool in Mülheim an der Ruhr, Duitsland
, PhD in de economie
Mark Oelmann is directeur van de bacheloropleiding Bedrijfseconomie – Energie- en Waterbeheer aan de Hogeschool Ruhr West. Een veelzijdige en intensieve samenwerking – bijvoorbeeld in het kader van duale opleidingen – met bedrijven en dienstverleners in de energie- en watersector vormt de kern van deze opleiding. Als onderzoeker houdt hij zich bezig met economische en politieke studies over watergerelateerde vraagstukken, onderzoekt hij de verschillende vormen van waterprijsstelling en houdt hij zich bezig met digitaliseringsonderwerpen, zoals machine learning en verandermanagement.
Mark Oelmann heeft een grote bijdrage geleverd aan een betere integratie van een economisch perspectief in het denken over waterbeheer. Gedurende meer dan 25 jaar in de watersector en aanverwante netwerksectoren was hij werkzaam in de investeringsbankwereld bij Deutsche Bank, als managing consultant bij het internationaal gerenommeerde Capgemini Consulting en als afdelingshoofd bij het Wetenschappelijk Instituut voor Infrastructuur en Communicatiediensten (WIK) GmbH. Hij werkt samen met het Duitse federale ministerie van Onderwijs en Onderzoek (BMBF) aan internationale watervraagstukken, recentelijk met name op het gebied van water en landbouw in Pakistan. Een deel van zijn werk richt zich op ontwikkelingslanden en opkomende landen: Albanië, China, Iran, Indonesië, Jemen, Oeganda…
Als econoom en cultureel antropoloog is Mark Oelmann woordvoerder van het interdisciplinaire onderzoekscentrum ‘Watereconomie en Waterbeheer’ aan de Ruhr West University of Applied Sciences, een interdisciplinair thema waarbij het Instituut voor Economie en het Instituut voor Civiele Techniek betrokken zijn en dat tot doel heeft een transformatieproces naar duurzaam waterbeheer te bevorderen. Daarnaast is hij mede-oprichter en mede-directeur van het adviesbureau MOcons, dat is voortgekomen uit de Ruhr West University of Applied Sciences. Hij zet zich sterk in voor watervraagstukken en maakt deel uit van een vrijwilligersnetwerk dat start-ups ondersteunt bij het opbouwen van een duurzamere energietoekomst.
Meer informatie over deze spreker.
Rasmus T. Slaatelid
Hoogleraar wetenschapsfilosofie
Universiteit van Bergen, Noorwegen
PhD filosofie
Hoofd van het Centrum voor de studie van de exacte wetenschappen en de geesteswetenschappen (SVT)
Rasmus Slaattelid is hoogleraar wetenschapsfilosofie en hoofd van het Centrum voor de Studie van de Wetenschappen en de Geesteswetenschappen aan de Universiteit van Bergen. Dit centrum verzorgt cursussen voor promovendi over filosofische, maatschappelijke en ethische vraagstukken op het gebied van wetenschap en technologie, en verricht onderzoek naar aanverwante onderwerpen. Zowel de onderzoeks- als de onderwijsactiviteiten vereisen een dialoog tussen wetenschappelijke disciplines en academische culturen, maar ook tussen verschillende vormen van weten en kennispraktijken.
Het belangrijkste onderzoeksgebied van Rasmus T. Slaattelid is de vertaling tussen kennisculturen. Hij is betrokken bij enkele onderzoeksgroepen aan de Universiteit van Bergen. Zijn meest recente onderzoekswerk is online beschikbaar. Het boek, dat in 2023 is verschenen, Translations of Responsibility: Innovation Governance in Three European Regions vertelt het verhaal van hoe een door Horizon 2020 gefinancierd onderzoeksproject verantwoord onderzoek en innovatie (RRI) in de praktijk bracht, van de filosofie van de technologie via EU-beleidsjargon en het projectcontract tot uiteindelijk de concrete gebeurtenissen in deze regio’s. In 2020 kreeg een groep Europese onderzoekers een subsidie van de Europese Unie (EU) om een project met de naam TRANSFORM uit te voeren. Het doel van dit project was het integreren van het principe van verantwoord onderzoek en innovatie (RRI) in het onderzoeks- en innovatiebeleid van drie Europese regio’s: Lombardije, Brussel en Catalonië. Het boek analyseert de bredere context van de wens naar beter bestuur van technowetenschap en stelt voor om te denken in termen van ‘bestuur in technowetenschap’ in plaats van ‘bestuur van technowetenschap’. Over hetzelfde onderwerp gaat het artikel Het vertalen van instrumenten en indicatoren in territoriaal RRI tracht de resultaten van TRANSFORM te documenteren en te evalueren aan de hand van evaluatief onderzoek en theoretische redeneringen, terwijl het artikel Transformative Translations? Uitdagingen en spanningen in territoriaal innovatiebeheer | NOvation – Critical Studies of Innovation presenteert een vergelijkende analyse van verschillende territoriale RRI-proefprojecten binnen het TRANSFORM-project en reflecteert op het concept van RRI.
Meer informatie over deze spreker.
Mircea Sofonea
Universitair hoofddocent Epidemiologie en Evolutie van Infectieziekten
Universiteit van Montpellier, Frankrijk
PhD in de evolutie van infectieziekten
Onderzoekseenheid Pathogenese en bestrijding van chronische en opkomende infecties (PCCEI), Universiteit van Montpellier, INSERM
Epidemioloog aan het Universitair Ziekenhuis van Nîmes (CHU)
Mircea T. Sofonea, bioloog en toegepast wiskundige van opleiding, is universitair hoofddocent aan de Universiteit van Montpellier, waar hij leiding geeft aan cursussen op het gebied van ruimtelijke analyse, biostatistiek, epidemiologie en populatiedynamica voor studenten biologie, farmacie en geneeskunde. Hij is opgeleid op het gebied van infectiebestrijding en gezondheidsinformatie en is tevens epidemioloog aan het Universitair Ziekenhuis van Nîmes (CHU).
Binnen de onderzoekseenheid ‘Pathogenese en bestrijding van chronische en opkomende infecties’ (Universiteit van Montpellier, INSERM) is hij medeleider van het thema ‘modellering’, dat zich bezighoudt met fundamentele en toegepaste vraagstukken op het gebied van de epidemiologie, evolutie en bestrijding van respiratoire virussen. Als bestuurslid van de Federatie voor Infectiologie (FHU TIE) van het plaatselijke universitair ziekenhuis en van het Modelleringnetwerk van het Nationaal Agentschap voor Opkomende Infectieziekten (ANRS | MIE) is hij medeorganisator van jaarlijkse transdisciplinaire evenementen over infectieziekten. Als lid van de commissie ‘Lucht & COVID’ van het Franse Agentschap voor Voeding, Milieu en Gezondheid en Veiligheid op het Werk (ANSES) verleent hij regelmatig deskundig advies aan de media en beleidsmakers.
Sinds 2022 is Mircea T. Sofonea hoofd onderzoek bij het ExposUM Institute, waar hij verantwoordelijk is voor het versnellen van interdisciplinaire projecten op het gebied van milieugezondheid onder leiding van de Universiteit van Montpellier en haar partners, met als doel een interdisciplinair, extern instituut op te richten dat zich toelegt op exposoomonderzoek en milieugezondheid. Het exposoom omvat het geheel van milieu- en sociale factoren gedurende het hele leven die, in combinatie met individuele intrinsieke kenmerken, van invloed zijn op het ontstaan, het verloop en de ernst van zowel infectieziekten als niet-overdraagbare ziekten. Het ExposUM-instituut onderzoekt het exposoom aan de hand van vier complementaire benaderingen: biologische blootstellingsmechanismen, monitoring van blootstelling aan omgevingsfactoren, de ecologie van gastheer-pathogeen-vector, en de wisselwerking tussen het exposoom en de menselijke gezondheid.
Het instituut is opgebouwd rond drie kernmissies: onderzoek, opleiding en samenwerking tussen wetenschap en samenleving. Deze pijlers werken synergetisch samen: er worden jaarlijks projectoproepen georganiseerd en het instituut vervult een leidende rol binnen de exposoom-onderzoeksgemeenschap van Montpellier, die momenteel meer dan 40 projecten ondersteunt. In lijn met zijn wetenschappelijke en maatschappelijke ambities bevordert ExposUM interdisciplinariteit, nieuwe samenwerkingsverbanden, een ‘One Health’- en ‘Global Health’-perspectief, het mobiliseren van regionale middelen en open, duurzaam onderzoek.
Meer informatie over deze spreker.
Iris van der Tuin
Hoogleraar Theorie van het cultureel onderzoek
Universiteit Utrecht, Nederland
PhD in de geesteswetenschappen
Leerstoel Theorie van het cultureel onderzoek
Decaan Interdisciplinair Onderwijs van de Universiteit Utrecht
Iris van der Tuin is opgeleid als feministische epistemoloog en werkt als interdisciplinair onderzoeker op het snijvlak van wetenschapsfilosofie en geesteswetenschappen, cultuurtheorie en zowel kritische als creatieve praktijken van cultureel onderzoek. Haar interesse gaat uit naar de nieuwe, interdisciplinaire geesteswetenschappen en naar theoretische en praktijkgerichte benaderingen van het onderzoek naar interdisciplinair onderwijs en leren. De naam van haar leerstoel is ‘Theorie van het cultureel onderzoek’, omdat zij er vast van overtuigd is dat er ruimte is voor filosofieën en kennistheorieën die verrijkt zijn door reflecties op de geesteswetenschappen, en dat de geesteswetenschappen niet alleen culturele werken bestuderen, maar ook samenwerken met kunstenaars.
In de periode 2014–2018 was Iris van der Tuin voorzitter van de COST-actie ‘New Materialism: Networking European Scholarship on ‘How Matter Comes to Matter’’. Daarna werkte ze mee aan het H2020-project ‘Ethics of Coding: A Report on the Algorithmic Condition’. In 2020 richtte ze de Susanne K. Langer Circle op, een internationale en multidisciplinaire groep die zich bezighoudt met het werk van de Amerikaanse filosofe Susanne Langer. Ze is tevens medeoprichtster en mederedactrice van de boekenreeks New Materialisms bij Edinburgh University Press en van het speciale nummer Practice-based Research of Interdisciplinary Higher Education van HSSCOMMS, een imprint van Nature.
Haar onderzoek maakt deel uit van de groep ‘Transmission in Motion’ van het Institute of Cultural Inquiry (ICON) van de Universiteit Utrecht, een hybride onderzoeksgemeenschap die onderzoekers uit verschillende disciplines samenbrengt met kunstenaars en andere externe belanghebbenden, met de nadruk op de manier waarop technologische ontwikkelingen onze zintuigen herdefiniëren. Archieven worden omgevormd tot ‘dynarchives’, waardoor kennisculturen in beweging komen. Beweging, gebaren en belichaamde interactie staan ook centraal bij nieuwe inzichten in belichaamde praktijken van lesgeven en leren, creatie en uitvoering. Dit vereist nieuwe concepten en methoden, waardoor nieuwe transdisciplinaire horizonten voor onderzoek en ontwikkeling worden geopend en nieuwe mogelijkheden worden geboden voor sectoroverschrijdende samenwerkingen tussen de geesteswetenschappen, de natuurwetenschappen en de kunsten, evenals met maatschappelijke en industriële partners.
Iris is tevens lid van het Onderzoeksinstituut voor Filosofie en Religiewetenschappen (OFR) van de Universiteit Utrecht. Dit instituut is het centrum voor reflectie op interdisciplinariteit in onderzoek, onderwijs en leren vanuit historisch, filosofisch en empirisch perspectief. Samen met haar groep heeft zij het volgende gepubliceerd Key Texts on Interdisciplinary Higher Education bij Bristol University Press.
Meer informatie over deze spreker.