CHARM-EU is een van de eerste initiatiefnemers van het concept van lesgeven en leren in hybride klaslokalen. De CHARM-EU-masteropleiding ‘Global Challenges in Sustainability’ ging in september 2021 van start. Elke deelnemende instelling heeft ten minste één hybride klaslokaal ingericht dat geschikt is voor gezamenlijk lesgeven en leren in het kader van het CHARM-masterprogramma. Sindsdien hebben de ervaringen van studenten en docenten waardevolle inzichten opgeleverd over wat goed werkt en wat er in de toekomst kan worden verbeterd bij leertrajecten waarin gebruik wordt gemaakt van de hybride klaslokalen.
CHARM-EU heeft deze ervaringen gebundeld. Het modeldocument (zie link hieronder) bevat alle belangrijke informatie, waaronder een lijst met minimumvereisten voor hybride klaslokalen van CHARM. Andere hulpmiddelen zijn onder meer een blended-cursus over het werken met hybride klaslokalen en een schriftelijke handleiding voor docenten.

Lees meer
Het modeldocument beschrijft een eenvoudig te repliceren hybride leslokaal aan elke partneruniversiteit. Het licht de context toe en de centrale rol die de hybride leslokalen spelen in het onderwijs dat we aanbieden in de CHARM-masteropleidingen. We onderscheiden twee soorten hybride leslokalen waarmee we werken: een ‘standaard’ hybride leslokaal en een hybride leslokaal voor actief leren, dat is uitgerust met pods en groepswerk mogelijk maakt. We beschrijven vijf bestaande CHARM-EU-hybride klaslokalen in meer detail: Trinity College Dublin, Åbo Akademi University, Universiteit van Barcelona, Universiteit van Montpellier en Universiteit Utrecht. Het interactieve 3D-model toont een CHARM-EU-hybride klaslokaal voor actief leren, inclusief pods en een gezellige hoek.
Bij het werken in een gezamenlijk programma waarbij verschillende locaties betrokken zijn, is het belangrijk dat de basisuitrusting van de leslokalen bij alle partnerinstellingen vergelijkbaar is. Daarom heeft CHARM een lijst opgesteld met minimumvereisten voor de CHARM-EU-hybride leslokalen. Hierin wordt onderscheid gemaakt tussen essentiële kenmerken en (zeer) wenselijke kenmerken van CHARM-EU-hybride leslokalen, waardoor nieuwe partnerinstellingen die hun hybride leslokalen nog moeten inrichten voor gebruik binnen CHARM-EU, hiermee houvast krijgen.
Het daadwerkelijke proces van de invoering van een nieuw hybride klaslokaal kan veel praktische problemen met zich meebrengen. Vier casestudies bieden inzicht in deze dynamiek: de Universiteit Utrecht, de Åbo Akademi-universiteit, de Julius-Maximilian-Universiteit Würzburg en de Hochschule Ruhr West.
De Hongaarse partners hebben veel ervaring opgedaan met het toevoegen van kunst, gezellige hoekjes en andere elementen die het welzijn bevorderen in de hybride klaslokalen, en deze ervaringen presenteren ze in het modeldocument.
Inclusie en diversiteit zijn een essentiële vereiste binnen CHARM-EU, en het modeldocument beschrijft de eisen op het gebied van fysieke toegankelijkheid die van toepassing zijn op een hybride leslokaal. Daarnaast wordt ingegaan op de verantwoordelijkheden van de instelling bij het beschikbaar stellen van de leslokalen: de CHARM-managers, onderwijskundigen en facilitaire afdelingen hebben elk hun eigen rol. Zodra de leslokalen zijn ingericht en daadwerkelijk in gebruik zijn genomen, gelden de lokale procedures voor het reserveren ervan, de begeleiding van gebruikers en het onderhoud van de ruimtes.
Een belangrijke uitdaging ligt in de afstemming van de academische kalenders: de leslokalen moeten gelijktijdig worden gebruikt door instellingen die verschillende nationale kalenders hanteren. In een apart hoofdstuk wordt beschreven hoe het Gezamenlijk Virtueel Administratief Bureau ernaar streeft een gezamenlijke kalender op te stellen ten behoeve van de CHARM-masteropleiding. Daarnaast is er een uitgebreid hoofdstuk gewijd aan kwaliteitsborging: met behulp van het Learning Space Rating System van Educause heeft CHARM een periodieke evaluatie van de hybride leslokalen ingesteld, die vóór elke nieuwe fase plaatsvindt.
Met als doel verworven kennis zo breed mogelijk te verspreiden, heeft CHARM een cursus met microcredentials opgezet over hoe je succesvol kunt werken met hybride lessen in een internationale omgeving.
IS ER OOK IETS VOOR JOU? BEKIJK DEZE BRONNEN EENS!
- Het hybride klaslokaalmodel – CHARM-EU beschrijft de minimumvereisten voor het CHARM-EU Hybrid Active Learning Classroom en geeft advies over de implementatie ervan. Het beschrijft de uitvoering binnen de allianties en gaat in op periodieke kwaliteitsbeoordelingen.
- De checklist ‘Welkom in de klas’ biedt een kort overzicht van hoe je de les kunt voorbereiden. Hybride Active Learning Classroom – Checklist ‘Welkom in de klas’ – CHARM-EU
- In de cursus ‘Innovatief lesgeven in interinstitutionele hybride klaslokalen’ kunnen deelnemers meer leren over pedagogisch hybride leren en innovatieve lesmethoden. De cursus, die in het Engels wordt gegeven, staat open voor iedereen die hierin geïnteresseerd is. Innovatief lesgeven in interinstitutionele hybride klaslokalen – Korte cursus voor professionals – CHARM-EU
WILT U EEN HYBRIDE LESOMGEVING OPZETTEN VOOR INTERNATIONAAL ONDERWIJS? BEKIJK DAN ONZE HANDLEIDINGEN!
Stapsgewijze handleiding:
| Stap | Actie | Wie zou hierbij betrokken moeten zijn? | Toelichting bij CHARM-EU |
| 1. Analyseer de behoeften van je internationale opleiding met het oog op een hybride klaslokaal waarin actief leren centraal staat | Analyse | Programma-coördinator | Innovatief onderwijs in interinstitutionele hybride klaslokalen – Korte cursus voor professionals – CHARM-EU |
| 2 Zoek een geschikte ruimte en vraag of deze beschikbaar is | Locatie | Programma-coördinator / Facilitair beheer | |
| 3 Stel een plan op voor de inrichting van de ruimte. Voer het uit en test het. | Apparatuur | Programma-coördinator / Facilitair beheer | Hybride lesmodel – CHARM-EU |
| 4 Stem de mogelijkheden van het lokaal af op het lesconcept. | Pedagogisch ontwerp | Programma-coördinator / docenten | Hybride lesmodel – CHARM-EU |
| 5. Begin met de praktische toepassing en leid alle docenten op. | Opleiding en inwerken | Programma-coördinator / docenten | Innovatief onderwijs in interinstitutionele hybride klaslokalen – Korte cursus voor professionals – CHARM-EU |